Rủi ro chính của cổ phiếu VCK là gì?

Rủi ro tín dụng của VPS phát sinh chủ yếu từ hoạt động cho vay giao dịch ký quỹ, đầu tư tiền gửi của Công ty thông qua các kênh tiền gửi ngân hàng, chứng chỉ tiền gửi. Rủi ro phát sinh khi đối tác không thanh toán một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ nợ với VPS khi đến hạn. Cho vay giao dịch ký quỹ là hoạt động cho vay dựa trên tài sản đảm bảo là danh mục cổ phiếu khách hàng đang sở hữu mà được VPS cùng UBCKNN chấp nhận cho vay giao dịch ký quỹ. Rủi ro tín dụng phát sinh khi công ty không thu hồi đủ nợ sau khi xử lý toàn bộ tài sản đảm bảo do cổ phiếu mất thanh khoản và giá giảm sâu hoặc bị huỷ niêm yết.

→ Khó tiếp cận vốn/thanh khoản giảm → khả năng thanh toán và chi phí vốn bị ảnh hưởng.

Biện pháp: VPS thực hiện các biện pháp: (1) Xác định danh mục cho vay dựa trên cơ sở tuân thủ các quy định của UBCKNN, đồng thời xếp hạng các cổ phiếu dựa trên yếu tố thanh khoản, biến động giá và định giá cổ phiếu dựa trên báo cáo phân tích tình hình tài chính, kinh doanh của doanh nghiệp; (2) Danh mục cổ phiếu cho vay Giao dịch ký quỹ được đánh giá lại theo quy định của VPS tại từng thời kỳ để kịp thời cập nhật tình hình biến động của cổ phiếu; (3) Xây dựng hệ thống hạn mức đan chéo: tổng hạn mức cho vay toàn Công ty không vượt quá 200% vốn chủ sở hữu, hạn mức cho vay tối đa 01 cá nhân không vượt quá 3% vốn chủ sở hữu, hạn mức cho vay 01 mã chứng khoán không vượt quá 10% vốn chủ sở hữu, số lượng cho vay đối với 01 mã chứng khoán không vượt quá 5% số lượng chứng khoán niêm yết; (4) Thiết lập tỷ lệ cảnh báo an toàn và tỷ lệ cảnh báo ngưỡng giải chấp thu hồi nợ; (5) Giám sát tình hình dư nợ, mức độ tập trung dư nợ theo khách hàng, theo cổ phiếu và tỷ lệ rủi ro hàng ngày để kịp thời phát hiện các dấu hiệu rủi ro.

Các hoạt động kinh doanh chính của VPS liên quan trực tiếp/gián tiếp đến rủi ro thị trường là hoạt động đầu tư trái phiếu, đầu tư tự doanh cổ phiếu, cho vay ký quỹ, khách hàng giao dịch phái sinh có khả năng sinh thanh toán lỗ vượt giá trị ký quỹ do không thể đóng vị thế kịp thời khi thị trường biến động mạnh. Doanh thu từ các hoạt động này bị ảnh hưởng bởi biến động lãi suất, có thể do tác động chính sách tiền tệ, chính sách vĩ mô của Chính phủ Việt Nam hoặc các nước liên quan khác, có thể do các yếu tố tự nhiên (thiên tai, dịch bệnh, tham nhũng...) cũng như những quy định pháp luật khác. Khi lãi suất biến động ngoài dự kiến, có thể tồn tại rủi ro giảm sút doanh thu và lợi nhuận của VPS.

→ Cạnh tranh gia tăng → thị phần/giá bán chịu áp lực → doanh thu và biên lợi nhuận giảm.

Biện pháp: VPS đảm bảo duy trì công tác QTRR mang tính chuyên sâu, tách bạch theo từng loại rủi ro và có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận liên quan với bộ QTRR từ việc theo dõi, đánh giá, nhận định, dự báo thị trường, chiến lược đầu tư, chiến lược phân tán rủi ro, đến hệ thống hạn mức, cảnh báo và quy trình xử lý rủi ro.

Rủi ro thanh khoản phát sinh khi VPS không thể đáp ứng được các nghĩa vụ tài chính đến hạn hoặc không thể chuyển đổi tài sản thành tiền mặt kịp thời.

→ Khó tiếp cận vốn/thanh khoản giảm → khả năng thanh toán và chi phí vốn bị ảnh hưởng.

Biện pháp: Để kiểm soát rủi ro này, VPS duy trì tỷ lệ vốn khả dụng cao hơn nhiều so với mức tối thiểu được UBCKNN quy định. Trong năm 2025, VPS duy trì tỷ lệ vốn khả dụng trung bình hàng tháng trên 480%, cao nhất đạt 804,52% vào tháng 12. Các bộ phận Kế toán, Nguồn vốn cân đối và theo dõi báo cáo hằng ngày và phối hợp với mô hình cảnh báo dòng tiền được Phòng QTRR sử dụng để đảm bảo thanh khoản.

Rủi ro tuân thủ là rủi ro xảy ra trong trường hợp công ty, nhân viên của công ty vi phạm hoặc không tuân thủ các quy định pháp luật và quy định nội bộ doanh nghiệp như vi phạm điều lệ công ty, quy trình nghiệp vụ, quy chế, các quy định về đạo đức nghề nghiệp. Việc không tuân thủ có thể dẫn đến công ty phải chịu các rủi ro liên quan đến pháp lý, tài chính, ảnh hưởng danh tiếng và hoạt động kinh doanh.

→ Thay đổi chính sách/pháp luật → chậm triển khai hoạt động, tăng chi phí tuân thủ.

Biện pháp: Để phòng ngừa, hạn chế rủi ro tuân thủ, VPS đã và đang thực hiện các giải pháp: thiết kế các quy trình, bộ máy vận hành có sự kiểm tra chéo lẫn nhau giữa các cá nhân, bộ phận để tăng cường kiểm soát, giảm sát nội bộ, hạn chế sự lạm quyền và phát hiện sớm các sai phạm có thể xảy ra; nâng cao ý thức tuân thủ, tinh thần tự giác của nhân viên bằng cách tăng cường đào tạo về tuân thủ, xây dựng phần mềm đào tạo tuân thủ để đảm bảo tốt cả nhân viên có thể tham gia, nhanh chóng tiếp cận với các quy định pháp luật, chính sách nội bộ của Công ty; xây dựng các quy trình trên tinh thần phù hợp với quy định của pháp luật và thực tiễn hoạt động, các quy trình nội bộ cũng thường xuyên được kiểm tra, rà soát để đảm bảo cập nhật theo các quy định mới của pháp luật; duy trì và phát triển chặt chẽ hệ thống ba tuyến phòng thủ, trong đó đảm bảo công tác kiểm soát được thực hiện từ khâu đầu vào, các phòng nghiệp vụ, đến sự đánh giá, phân tích của Phòng QTRR nhằm khoanh vùng, phân loại rủi ro tuân thủ; tăng cường, củng cố khuôn khổ pháp lý trong công tác quản lý, giám sát các hành vi hoạt động trên tất cả các lĩnh vực của Công ty, nghiêm khắc áp dụng kỷ luật đối với các trường hợp vi phạm quy định của Công ty.

VPS nhận định rủi ro an ninh thông tin là một trong các rủi ro xảy ra với tỷ suất thấp nhưng nếu xảy ra thì sẽ ảnh hưởng rất lớn đến danh tiếng cũng như gây thiệt hại đến khả năng hoạt động liên tục của Công ty. Rủi ro an ninh thông tin phổ biến bao gồm rủi ro về cơ sở hạ tầng và các ứng dụng CNTT, rủi ro rò rỉ thông tin khách hàng do lỗ hổng bảo mật và định kỳ cập nhật bản vá bảo mật, thực hiện giám sát thay đổi hệ thống, kiểm soát xâm nhập và đưa ra các phương án xử lý khủng hoảng. Đối với công tác quản trị an ninh thông tin, VPS ban hành chính sách an ninh thông tin, thực hiện phân quyền truy cập và quy định trách nhiệm người dùng hệ thống CNTT, xây dựng quy trình sao lưu, phục hồi dữ liệu.

→ Thiên tai/dịch bệnh/sự cố → gián đoạn hoạt động → doanh thu giảm, phát sinh chi phí khắc phục.

Biện pháp: VPS chú trọng đào tạo nhận thức về an ninh thông tin định kỳ hàng quý cho toàn bộ cán bộ nhân sự của Công ty, đảm bảo tốt cả nhân sự đều được cập nhật về các hành vi gây rủi ro bảo mật thông tin và nâng cao chuẩn mực trong hoạt động ở phạm vi toàn Công ty. VPS là một trong số ít các CTCK tại Việt Nam đạt chứng nhận Quốc tế ISO/IEC 27001:2022 cho Hệ thống quản lý an toàn thông tin. Kế hoạch năm 2026, VPS sẽ tập trung vào việc nâng cao khả năng phục hồi hệ thống, tự động hóa xử lý sự cố, kiểm thử an ninh định kỳ và giảm thiểu rủi ro tối đa đe doạ nội bộ.