MSN: lãi 9 tháng gấp 2,3 lần nhưng tiền kinh doanh giảm | Giải mã mô hình kinh doanh #23

2026· Tác giả Bùi Văn Cường
MSN: lãi 9 tháng gấp 2,3 lần nhưng tiền kinh doanh giảm | Giải mã mô hình kinh doanh #23

Bài thuộc loạt Giải mã mô hình kinh doanh, tập 23, có video đi kèm: mỗi tập "giải phẫu" một doanh nghiệp để trả lời câu hỏi tiền đến từ đâu, mảng nào gánh lợi nhuận và điều báo cáo không cho biết. Nội dung mang tính giáo dục: không định giá, không khuyến nghị, không dự báo. Nhãn dùng trong bài: Dữ liệu (số lấy thẳng từ báo cáo), Công ty nêu (lời công ty tự mô tả, bài không kiểm chứng độc lập), Tâm An tính (phép tính của Tâm An trên số báo cáo) và Giả thuyết (cách phân loại để thảo luận, chưa phải kết luận).

Nghịch lý 9 tháng 2026 của Masan (MSN)

Dữ liệu. 9 tháng 2026, báo cáo hợp nhất, chưa kiểm toán: lợi nhuận sau thuế của MSN tăng 131,1%, nhưng tiền từ kinh doanh không tăng mà giảm 3,8% (2.428 tỷ so với 2.525 tỷ). Lãi ở đâu, tiền đi đâu? Phần phân tích riêng quý 3 nằm trong bài BCTC quý 3/2026 của MSN.

Một trăm đồng doanh thu quý 3 và cầu lợi nhuận

Tâm An tính (quý 3/2026, chưa kiểm toán). Từ 100 đồng doanh thu: giá vốn hàng bán lấy 71,8 đồng, chi phí bán hàng 12,5 đồng, chi phí quản lý 2,8 đồng, còn 12,9 đồng (12,87) trước tài chính, lãi liên kết và thuế. Doanh thu tài chính cộng 1,68 đồng; chi phí tài chính, phần lớn lãi vay, trừ 4,59 đồng; lãi từ các công ty liên kết cộng 3,88 đồng; lợi nhuận khác trừ 0,27 đồng; trước thuế 13,58 đồng. Trừ thuế 1,27 đồng và cổ đông không kiểm soát 2,38 đồng, cổ đông mẹ giữ 9,93 đồng, so với 5,71 đồng cùng kỳ năm trước.

Doanh thu quý 3 tăng 74,7% nhưng biên gộp giảm 2,3 điểm xuống 28,2%. Cầu lợi nhuận trước thuế đi từ 2.152,1 tỷ (quý 3/2025) lên 5.021,3 tỷ: lợi nhuận gộp tăng thêm 3.978,8 tỷ; chi phí bán hàng tăng 1.255,1 tỷ (ăn 31,5% phần tăng đó); chi phí quản lý tăng 47,1 tỷ; tài chính ròng nhẹ đi 139,4 tỷ; lãi liên kết thêm 170,7 tỷ; lợi nhuận khác trừ 117,6 tỷ. 72,1% phần tăng của lợi nhuận gộp thành lợi nhuận trước thuế.

MSN: ba tầng doanh thu, lợi nhuận gộp, kết quả bộ phận

Mảng nào gánh lợi nhuận

Dữ liệu (báo cáo bộ phận 9 tháng 2026, chưa kiểm toán). Doanh thu bán ra ngoài của năm mảng cộng 89.118 tỷ; lợi nhuận gộp 27.237 tỷ; kết quả bộ phận 15.945 tỷ; trừ chi phí không phân bổ 5.620 tỷ còn lợi nhuận sau thuế 10.325 tỷ. Bán lẻ (WinMart) là mảng doanh thu lớn nhất, 34.038 tỷ, nhưng kết quả bộ phận chỉ 813 tỷ, đứng thứ tư trong năm mảng. Tâm An tính: bán lẻ chiếm 38,2% doanh thu, 28,8% lợi nhuận gộp nhưng chỉ 5,1% kết quả bộ phận; tiêu dùng có thương hiệu giữ 38,8% lợi nhuận gộp và 34,5% kết quả; vật liệu công nghệ cao 28,8% doanh thu và 34,7% kết quả; mảng khác chỉ 2% doanh thu mà 22% kết quả.

Doanh thu 9 tháng theo mảng: vật liệu công nghệ cao 25,7 nghìn tỷ (gấp 5,1 lần cùng kỳ), bán lẻ 34 nghìn tỷ (tăng 22,9%), tiêu dùng 22,5 nghìn tỷ (tăng 13,6%), MEATLife 5,1 nghìn tỷ (tăng 16,6%); riêng vật liệu đóng góp 67,1% phần tăng doanh thu của cả tập đoàn. Kết quả bộ phận: vật liệu 5,5 nghìn tỷ (gấp 7,6 lần), tiêu dùng 5,5 nghìn tỷ (tăng 14,4%), mảng khác 3,5, bán lẻ 0,8, MEATLife 0,6; riêng vật liệu đóng góp 67,4% phần tăng kết quả của năm mảng. Với riêng quý 3 (Tâm An tính: 9 tháng trừ 6 tháng soát xét), doanh thu vật liệu 14,6 nghìn tỷ (39,4% doanh thu quý) vượt bán lẻ 12 nghìn tỷ (32,5%); tiêu dùng 8,1, thịt 1,6, mảng khác 0,6; báo cáo không tách kết quả từng mảng của quý 3.

MSN: cây sở hữu, doanh thu ghi trọn, lợi nhuận chia theo tỷ lệ

Cây sở hữu. Cuối quý 3/2026, tập đoàn sở hữu 66,2% hàng tiêu dùng Masan, 86,1% WinCommerce, 89,9% MEATLife, 92,5% vật liệu công nghệ cao. Doanh thu các công ty này ghi trọn vào báo cáo hợp nhất. Techcombank, 19,7%, là công ty liên kết: không ghi doanh thu, chỉ ghi phần lãi. Quý 3, 80,6% lợi nhuận sau thuế về cổ đông mẹ; 9 tháng, tỷ lệ này tăng từ 59,0% lên 77,9%.

Bán lẻ và vật liệu. Công ty nêu: cuối 2025 WinCommerce có 4.592 cửa hàng, mở mới 764, 90,3% cửa hàng mới hòa vốn ở cấp cửa hàng; lợi nhuận năm 2025 là 501 tỷ, biên 1,3%. Vật liệu công nghệ cao: kết quả bộ phận 5.526 tỷ, tài sản bộ phận tăng 55,2% từ đầu năm, nợ gấp 2,1 lần; doanh thu bán ra nước ngoài lên 29,4% doanh thu cả tập đoàn từ 8,5%. Công ty nêu giá vonfram APT khoảng 900 đô la Mỹ trên mỗi đơn vị giao dịch, tháng 12/2025. Báo cáo quý 3 không nói nguyên nhân tăng là giá, sản lượng hay phạm vi hợp nhất.

Lãi ghi nhận từ công ty liên kết

MSN: lãi liên kết và cổ tức

Dữ liệu (9 tháng 2026). Lãi từ các công ty liên kết 4.252 tỷ, bằng 37,0% lợi nhuận trước thuế (cùng kỳ 70,8%). Techcombank, 19,7% vốn, chiếm 93,7% giá trị ghi sổ các khoản đầu tư vào công ty liên kết, nhưng cổ tức Techcombank chia cho Masan trong kỳ chỉ 978 tỷ, bằng 23,0% phần lãi ghi nhận (Tâm An tính). Qua tám năm: năm 2025 lãi liên kết 5,1 nghìn tỷ trên lợi nhuận trước thuế 7,9 nghìn tỷ (64,4%); năm 2024 là 73,8%; năm 2023 lãi liên kết 3,9 nghìn tỷ lớn hơn cả lợi nhuận trước thuế 2,6 nghìn tỷ (cũng như 2020); trong tám năm có 5 năm lãi liên kết trên một nửa lợi nhuận trước thuế. Theo báo cáo thường niên 2025, lợi nhuận sau thuế trước chia cổ đông thiểu số tăng từ 4.272 lên 6.764 tỷ, với vật liệu công nghệ cao thêm 1.089 tỷ, Techcombank thêm 664 tỷ, WinCommerce thêm 574 tỷ, MEATLife thêm 341 tỷ, hàng tiêu dùng bớt 370 tỷ.

Các quý và chi phí

Doanh thu quý 3/2026 là 36.981 tỷ, tăng 74,7% so với cùng kỳ và 31,5% so với quý 2 (28.118 tỷ); quý 1 là 24.020 tỷ; quý 3/2024 chỉ 21.487 tỷ. Biên gộp quý 3 là 28,2%, thấp nhất chín quý (quý 2 31,7%, quý 1 32,9%, quý 4/2025 31,2%, quý 3/2025 30,4%). Lợi nhuận sau thuế quý 3 chia cho cổ đông mẹ 3.671 tỷ và không kiểm soát 881 tỷ (quý 2: 3.125 và 675; quý 1: 1.246 và 728; quý 3/2025: 1.209 và 657). 9 tháng trên 100 đồng doanh thu: giá vốn 69,4 (cùng kỳ 68,6), chi phí bán hàng 14,6 (từ 17,8), chi phí quản lý 3,3 (từ 4,8), phần còn lại từ 8,8 lên 12,6.

Vay, hàng trên kệ và dòng tiền

Dữ liệu (30/9/2026, chưa kiểm toán). Chi phí đi vay quý 3 là 1.415 tỷ, giảm 15,9% so với cùng kỳ, nhưng vay ngắn hạn tăng 47,6% so với đầu năm: tổng vay 69.656 tỷ (đầu năm 64.236 tỷ), vay ngắn hạn 35.920 tỷ (chiếm 51,6% tổng vay, đầu năm 37,9%), vay dài hạn giảm từ 39.905 xuống 33.737 tỷ; tiền cộng đầu tư tài chính ngắn hạn 21.268 tỷ, thấp hơn vay ngắn hạn. Hàng tồn kho 17.468 tỷ, tăng 62,0% so với đầu năm (10.782 tỷ); phải trả người bán 14.921 tỷ (đầu năm 8.363 tỷ); phần công ty tự bỏ ra 2.547 tỷ; nhà cung cấp phủ 85,4% hàng tồn kho (đầu năm 77,6%).

MSN: cầu tiền từ kinh doanh 9 tháng 2026

Cầu tiền từ kinh doanh 9 tháng: lãi trước vốn lưu động 14.974 tỷ; phải thu và tài sản khác tăng trừ 5.004 tỷ; hàng tồn kho tăng trừ 6.725 tỷ; phải trả tăng cộng 7.057 tỷ; chứng khoán kinh doanh và trả trước trừ 2.435 tỷ; lãi vay đã trả 4.605 tỷ; thuế đã nộp 834 tỷ; còn 2.428 tỷ, bằng 23,5% lợi nhuận sau thuế (cùng kỳ 56,5%). Tiền đã đi đâu: chi 18.704 tỷ để cho vay, gửi ngân hàng và đầu tư khác (gấp 2,1 lần cùng kỳ), thu hồi 9.210 tỷ; chi mua sắm tài sản cố định 1.795 tỷ; trả cổ tức 2.679 tỷ; vay ròng cộng 5.161 tỷ; tiền cuối kỳ 8.626 tỷ, giảm 3.505 tỷ. Tám năm: năm 2025 lợi nhuận 6.764 tỷ và tiền kinh doanh 1.370 tỷ; năm 2024 là 4.272 và 9.525 tỷ; năm 2022 là 4.754 và âm 3.789 tỷ; năm 2021 là 10.101 và 1.144 tỷ; có 7 trong 8 năm tiền từ kinh doanh thấp hơn lợi nhuận.

Điểm tựa, giới hạn và giả thuyết

Công ty nêu: hệ thống phân phối Retail Supreme phủ trực tiếp hơn 420.000 điểm bán truyền thống; MEATLife giữ thị phần trung bình 61% ngành hàng thịt tại WinCommerce, năm 2025 lãi 619 tỷ trước chia cổ đông thiểu số trên doanh thu 9.230 tỷ; WinCommerce tăng trưởng cùng cửa hàng 9,7% ở siêu thị mini và 7,5% ở siêu thị. Bài không đánh giá khả năng bị thay thế. Công ty nêu rủi ro: kênh bán lẻ truyền thống gián đoạn vì cơ chế thuế mới cho hộ kinh doanh (doanh thu hàng tiêu dùng 30.557 tỷ, giảm 1,1% năm 2025); dịch tả lợn châu Phi; giá vonfram biến động mạnh; nợ tiềm tàng về mỏ Núi Pháo còn nội dung chờ cơ quan nhà nước. Tâm An thêm: vay ngắn hạn tăng 47,6% từ đầu năm; tiền từ kinh doanh chỉ bằng 23,5% lợi nhuận 9 tháng.

Giả thuyết (Tâm An phân loại). Cấu trúc: hệ thống 4.592 cửa hàng cuối 2025 và lãi từ công ty liên kết (quý nào cũng từ 1.265 tỷ trở lên trong năm quý gần nhất). Tạm thời: đà tăng của vật liệu công nghệ cao (chưa rõ do giá hay sản lượng); biên gộp quý 3 thấp nhất chín quý. Chưa rõ: hàng tồn kho bán ra thế nào và nợ ngắn hạn đáo hạn ra sao.

Báo cáo không cho biết

  • Kết quả riêng quý 3 của từng mảng (chỉ có lũy kế 9 tháng).
  • Vì sao vật liệu công nghệ cao tăng vọt: giá, sản lượng hay phạm vi hợp nhất.
  • Tiền thật nhận từ công ty liên kết ngoài cổ tức; hàng tồn kho theo từng mảng; lãi suất vay bình quân.

Số bị loại vì lệch nguồn

  • Kết quả bộ phận và lợi nhuận gộp bộ phận riêng quý 3 (lấy 9 tháng trừ 6 tháng) bị loại vì dữ liệu 6 tháng chỉ có bản số hóa độ tin cậy 0,85, không đối chiếu độc lập được; bài chỉ dùng doanh thu quý 3 từng mảng (cộng năm mảng khớp doanh thu quý 3).
  • Phần lợi nhuận công ty liên kết trong thuyết minh (4.360,7 tỷ) lệch 108,8 tỷ so với dòng lãi liên kết trên báo cáo kết quả (4.251,9 tỷ), báo cáo không giải thích: bài chỉ dùng dòng trên báo cáo kết quả.
  • Doanh thu theo mảng cả năm 2025 trong báo cáo thường niên (cộng 86.209 tỷ) lớn hơn doanh thu hợp nhất 81.621 tỷ vì gồm doanh thu giữa các bộ phận: chỉ nêu riêng từng mảng, nhãn công ty nêu.
  • Hai số tăng trưởng doanh thu MEATLife khác nhau trong cùng báo cáo thường niên (20,7% và 21,9%) và một số lợi nhuận mảng hàng tiêu dùng trùng đúng số hợp nhất toàn tập đoàn (nghi lỗi trình bày): không dùng.
  • Giá trị hợp lý (giá niêm yết) khoản đầu tư Techcombank không nêu, để tránh định giá; chỉ nêu giá trị ghi sổ.

Ranh giới phân tích

Bài là nội dung giáo dục về cách đọc mô hình kinh doanh của một tập đoàn đa ngành qua số liệu đã công bố. Bài không định giá, không khuyến nghị mua, bán hay nắm giữ, không dự báo kết quả kinh doanh hay giá cổ phiếu. Số quý 3 và 9 tháng 2026 chưa kiểm toán; hãy đối chiếu báo cáo gốc do doanh nghiệp công bố. Tâm An Chứng Khoán không liên kết với Masan.

Chương trong video

  • 00:00 Nghịch lý 9 tháng 2026: lợi nhuận +131,1%, tiền kinh doanh -3,8%
  • 00:14 Một trăm đồng doanh thu; 00:29 từ còn lại đến cổ đông mẹ; 01:05 cầu lợi nhuận trước thuế
  • 01:45 Ba tầng doanh thu, lợi nhuận gộp, kết quả; 02:10 báo cáo bộ phận; 02:30 cây sở hữu
  • 03:00 Doanh thu theo mảng; 03:22 kết quả bộ phận; 03:41 doanh thu quý 3 từng mảng; 04:02 cầu lợi nhuận năm 2025
  • 04:32 Bán lẻ WinMart; 05:01 vật liệu công nghệ cao; 05:35 lãi ghi nhận và cổ tức; 06:02 lãi liên kết qua 8 năm
  • 06:31 Doanh thu theo quý; 06:52 biên gộp; 07:13 lợi nhuận theo quý; 07:38 chi phí trên 100 đồng
  • 08:10 Bảng vay và tiền; 08:36 hàng trên kệ; 09:20 cầu tiền từ kinh doanh; 09:50 tiền đã đi đâu; 10:12 lợi nhuận và tiền 8 năm
  • 10:41 Điểm tựa công ty nêu; 11:08 giới hạn; 11:37 thực sự hay tạm thời (giả thuyết); 12:01 điều báo cáo không cho biết
  • 12:18 Trả lời: lãi nằm ở vật liệu, tiêu dùng, liên kết

Đọc thêm

Các tập khác của loạt Giải mã mô hình kinh doanh

Xem toàn bộ loạt tại thẻ Giải mã mô hình kinh doanh.

Mã QR tham gia nhóm Zalo Chứng khoán Tâm An

Cộng đồng Zalo

Tham gia nhóm Chứng khoán Tâm An

Cùng thảo luận tín hiệu, cập nhật chiến lược theo tháng và học Price Action mỗi ngày.

Kho thư viện

Ngoài nội dung trên trang, chúng tôi còn lưu trữ nhiều loại tài liệu gốc của doanh nghiệp niêm yết:

  • Báo cáo tài chính quý
  • Báo cáo tài chính bán niên
  • Báo cáo tài chính kiểm toán (năm)
  • Báo cáo thường niên
  • Báo cáo quản trị
  • Tài liệu Đại hội đồng cổ đông
  • Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông
  • Nghị quyết Hội đồng quản trị
  • Thông báo thay đổi nhân sự
  • Thông báo thay đổi vốn điều lệ
  • Thông báo cổ tức
  • Tài liệu quyền mua / phát hành thêm
  • Thay đổi đăng ký kinh doanh
  • Investor presentation
  • Analyst / earnings presentation
  • Bản cáo bạch
  • Báo cáo ESG / phát triển bền vững

Do dung lượng lưu trữ lớn, vui lòng liên hệ qua nhóm Zalo để được hỗ trợ tài liệu chi tiết.

Price Action · Hành động giá — Quy tắc mua

Quy tắc mua cổ phiếu thanh khoản cao và cổ phiếu ngách thanh khoản thấp

Cách mua đúng khác nhau tuỳ mã thanh khoản cao hay mã ngách — đọc trước khi vào lệnh.

Đọc quy tắc→

Góc nhìn Price Action · Trong 5 phút

Add Zalo Admin, nhắn ngay mã MSN — nhận góc nhìn Price Action trong 5 phút

Thông tin trên trang này là dữ liệu nền tảng về doanh nghiệp, không phải phân tích cấu trúc giá tại thời điểm hiện tại — diễn biến giá thay đổi theo từng phiên. Add Zalo của Admin và nhắn ngay mã MSN, Admin sẽ gửi lại góc nhìn Hành động giá (Price Action) cho mã đó trong vòng 5 phút.

Bùi Văn Cường
Nhà phân tích kỹ thuật — xem thêm

Bài phân tích liên quan

Xem tất cả bài về MSN →

Bài viết mới nhất

Khoá Đào Tạo và Dịch VụVào room Zalo cộng đồng