Bài thuộc trục Giải mã mô hình kinh doanh (tập 12, phong cách "mổ xẻ"): theo dõi tiền của Vincom Retail (VRE) đi từ doanh thu cho thuê trung tâm thương mại đến lợi nhuận. Nhãn dùng trong bài: DỮ LIỆU (số lấy từ báo cáo), TÂM AN TÍNH (số suy ra), CÔNG TY NÊU (lời doanh nghiệp, chưa kiểm độc lập), GIẢ THUYẾT (suy đoán của Tâm An). Bài nêu số liên quan đến các bên liên quan như trong thuyết minh báo cáo, không kết luận về rủi ro hay hàm ý đánh giá nào. Tập trước: HAH.
Nghịch lý năm 2025: doanh thu giảm 1,1%, lợi nhuận tăng 57,4%
Năm 2025 (đã kiểm toán), doanh thu thuần của VRE (Công ty Cổ phần Vincom Retail) giảm 1,1% nhưng lợi nhuận sau thuế tăng 57,4%. Thu nhập tài chính nhảy từ 1.786 lên 4.751 tỷ đồng, trong đó có 1.891 tỷ lãi chuyển nhượng phần vốn góp. Vậy tiền đến từ đâu?
100 đồng doanh thu quý 3/2026 còn bao nhiêu? (chưa kiểm toán)
Trên 100 đồng doanh thu thuần quý 3/2026 (TÂM AN TÍNH): giá vốn 48,5 đồng (biên lợi nhuận gộp 51,5%); bán hàng và quản lý thêm 5,1; nhưng thu nhập tài chính cộng thêm 39,4 đồng, trong khi chi phí đi vay chỉ 8,5; các khoản khác thêm 2,8; trừ thuế 15,9, còn 64,1 đồng lợi nhuận sau thuế.

Hai nguồn tiền cùng thang đo. Lợi nhuận gộp từ cho thuê quý 3 là 1.210,7 tỷ đồng, tăng 8,8%. Lãi tiền gửi, cho vay và đặt cọc là 882,9 tỷ, tăng 10,0%, bằng 72,9% lợi nhuận gộp cho thuê. Chi phí đi vay chỉ 202,0 tỷ, nên lãi thu gấp 4,4 lần chi phí đi vay và lợi nhuận gộp cho thuê gấp 6,0 lần chi phí đi vay.

Riêng cho thuê, quý 3: doanh thu cho thuê 2.285 tỷ, tăng 7,6%, chiếm 96,3% doanh thu; giá vốn cho thuê tăng 6,2%, chậm hơn doanh thu, nên lợi nhuận gộp cho thuê tăng 8,8% và biên nhích từ 52,4 lên 53,0 đồng trên 100 đồng.
Phần tăng thêm của lợi nhuận từ đâu? Doanh thu quý 3 tăng 5,5% so với cùng kỳ, lợi nhuận trước thuế tăng 10,4%. Cầu lợi nhuận trước thuế từ 1.721 lên 1.900 tỷ (thêm 178,8): lợi nhuận gộp thêm 84,6; thu nhập tài chính thêm 133,3; chi phí tài chính giảm nên thêm 142,0; bán hàng và quản lý thêm 19,9; nhưng lợi nhuận khác giảm 201,0, kéo lùi đáng kể. Hai khoản đổi mạnh nằm ngoài cho thuê: chi phí tài chính khác quý 3 năm ngoái 142,1 tỷ, năm nay 6,3 tỷ; thu nhập khác năm ngoái 278,1 tỷ, năm nay 74,1 tỷ. Công ty giải trình doanh thu tài chính tăng 17% và chi phí tài chính giảm 41%. Báo cáo không nói các khoản này có lặp lại hay không.
Chín quý: biên gộp và lợi nhuận
Biên gộp quý 3/2026 là 51,5 đồng trên 100; quý 2 cao nhất chín quý (58,9); quý 1 là 54,7; quý 3/2025 thấp nhất (50,5). Báo cáo quý không giải thích vì sao biên đổi giữa các quý. Lợi nhuận sau thuế quý 3/2026 là 1.522 tỷ, tăng 10,6%; quý 2 là 1.609 tỷ; quý 1 là 1.606 tỷ, đã gồm 184,8 tỷ lãi bán bất động sản đầu tư trước thuế; nhưng quý 4/2025 lên tới 2.659 tỷ, gần gấp đôi quý 3 trước đó trong khi doanh thu chỉ tăng 2,7%.
Cú nhảy quý 4/2025: thu nhập tài chính
Thuyết minh 34 của báo cáo năm 2025 (đã kiểm toán): lãi từ chuyển nhượng phần vốn góp 1.891 tỷ (năm trước bằng không); lãi tiền gửi, cho vay và đặt cọc 2.860 tỷ so với 1.785 tỷ; cộng lại thu nhập tài chính 4.751 tỷ, trong đó gần một nửa là với các bên liên quan. Cầu lợi nhuận trước thuế cả năm 2025: từ 5.133 lên 8.083 tỷ; lợi nhuận gộp gần như đứng yên (giảm 23,3 tỷ); thu nhập tài chính thêm 2.966 tỷ; chi phí tài chính tăng trừ 226,5 tỷ; bán hàng và quản lý giảm thêm 143,8 tỷ; lợi nhuận khác thêm 90,3 tỷ. Gần như toàn bộ phần tăng là thu nhập tài chính.

Báo cáo thường niên nêu cách công ty tự tách phần không lặp lại (CÔNG TY NÊU): nếu loại trừ lợi nhuận chuyển nhượng vốn góp, kết quả của một trung tâm thương mại đã chuyển nhượng và một số khoản khác, lợi nhuận sau thuế năm 2025 là 4.694 tỷ, tăng 16,3%, thay vì 6.446 tỷ, tăng 57,4%.
Cơ cấu doanh thu và chi phí
Năm 2025, cho thuê và dịch vụ liên quan 8.400 tỷ, chiếm 95,0% doanh thu, tăng 6,6%. Chuyển nhượng bất động sản chỉ còn 170 tỷ, giảm 79,8% (công ty nêu đã bàn giao gần hết quỹ căn); dịch vụ khác 268 tỷ. Doanh thu thuần giảm 1,1% trong năm mà mảng chuyển nhượng giảm mạnh như vậy. Biên gộp từng loại năm 2025: cho thuê 55,0 đồng trên 100 (năm trước 55,8); chuyển nhượng bất động sản 49,8 (40,5); dịch vụ khác 10,0; biên chung 53,5.
Theo thuyết minh chi phí theo yếu tố, năm 2025 tổng 4.877 tỷ (55,2 đồng trên 100 đồng doanh thu): dịch vụ mua ngoài 2.341 tỷ (26,5 đồng); khấu hao 1.381 tỷ (15,6 đồng, gần như đứng yên); nhân công 531 tỷ (6,0 đồng).
Mặt bằng. 90 trung tâm thương mại, 1,91 triệu mét vuông sàn, 31 tỉnh thành. Vincom Plaza 61 trung tâm, gần một nửa diện tích; Vincom Mega Mall 8 trung tâm nhưng hơn một phần ba diện tích. Tỷ lệ lấp đầy (gồm cam kết) cuối 2025 là 88,1%, tăng 2,7 điểm phần trăm; ba trung tâm mới khai trương lấp đầy từ 98,8% đến 100%.
Vốn nào sinh ra lãi? Số dư đặt cọc với bên liên quan
Ngày 30/9/2026 (chưa kiểm toán), VRE đặt cọc 23.769 tỷ đồng cho ba bên liên quan: Vingroup 13.127 tỷ, Cần Giờ 9.809 tỷ, Vinhomes 833 tỷ. Khoản này bằng 38,1% tổng tài sản. Chín tháng, lãi vay và lãi đặt cọc thu từ ba bên là 2.143 tỷ, bằng 81,9% thu nhập tài chính; mỗi bên, lãi chín tháng bằng 8,7% đến 9,4% số dư cuối kỳ. Công ty nêu lãi suất đặt cọc 10–12% một năm.

Khoản đặt cọc để làm gì? Công ty nêu: để nhận chuyển nhượng quỹ căn thương mại và quỹ đất mở trung tâm thương mại trong các dự án Vinhomes. Cuối 2025, tổng đặt cọc 24.895 tỷ, riêng quỹ đất trung tâm thương mại 14.512 tỷ, tương ứng 764.000 mét vuông sàn tương lai. Các dự án này chưa vận hành nên chưa ghi doanh thu cho thuê; trung tâm tại Cần Giờ khai trương từ năm 2028 (công ty nêu).
Nợ vay. Ngày 30/9, tổng vay 6.359 tỷ, chỉ 10,2% tổng tài sản, gần như không đổi so với đầu năm; tiền và đầu tư ngắn hạn 5.115 tỷ, nên vay ròng khoảng 1.245 tỷ. Lãi suất vay từ 8,2 đến 9% một năm, thấp hơn lãi đặt cọc công ty nêu. Khoản đặt cọc lớn gấp 3,7 lần tổng vay.
Dòng tiền. Chín tháng 2026 (chưa kiểm toán): dòng tiền kinh doanh 984 tỷ (cùng kỳ âm 948 tỷ), đã trừ 2.203 tỷ mua chứng khoán kinh doanh; chi mua sắm, xây dựng tài sản 1.636 tỷ; tiền thu lãi cho vay và cổ tức chỉ 1.128 tỷ, bằng 43% thu nhập tài chính. Từ lợi nhuận trước thuế 5.895 tỷ đến dòng tiền kinh doanh 984 tỷ: cộng khấu hao 911; trừ lãi đầu tư và tài chính 2.734 (tiền thu lãi nằm ở dòng tiền đầu tư); phải thu giảm cộng thêm 1.301; mua chứng khoán kinh doanh trừ 2.203; lãi vay và thuế đã nộp trừ 2.309.
Lợi thế công ty nêu, giới hạn và phân loại của Tâm An
Công ty nêu bốn điểm tựa: mạng lưới 90 trung tâm ở 31 tỉnh thành; gần một nghìn thương hiệu thuê (269 thương hiệu mới trong năm); ba trung tâm mới lấp đầy ngay khi khai trương; quỹ đất đã đặt cọc (764.000 mét vuông sàn tương lai). Bài chưa đánh giá khả năng bị thay thế. Điều có thể làm lợi thế suy yếu, theo số liệu: tập trung vào bên liên quan (đặt cọc 38,1% tổng tài sản; thu nhập tài chính năm 2025 có 49,7% là với bên liên quan); tài sản cho thuê trị giá 4.835 tỷ đang thế chấp bảo đảm nghĩa vụ của bên liên quan; các dự án đặt cọc chưa vận hành; biên NOI năm 2025 giảm nhẹ còn 68,4.
GIẢ THUYẾT của Tâm An chia ba nhóm: cấu trúc (trung tâm thương mại đang vận hành và mức lấp đầy cao); tạm thời (lãi chuyển nhượng vốn góp, lãi bán bất động sản đầu tư, chuyển nhượng quỹ căn); chưa rõ (lãi đặt cọc kéo dài đến khi nào, và thu nhập khác).
Kết luận có điều kiện
Năm 2025, 100 đồng doanh thu cho thuê còn 55,0 đồng sau giá vốn cho thuê; quý 3/2026 (chưa kiểm toán) còn 53,0. Nhưng lợi nhuận sau thuế lên 64,1 đồng trên 100 đồng doanh thu, vì thu nhập tài chính, phần lớn là lãi đặt cọc, bằng gần ba phần tư lợi nhuận gộp cho thuê. Mảng khác ngoài cho thuê là chuyển nhượng bất động sản, chỉ còn 170 tỷ. Bài chỉ trình bày số liệu, không đánh giá tính hợp lý của các giao dịch với bên liên quan.
Báo cáo không cho biết
- Phần lãi đặt cọc thu bằng tiền hay cộng dồn vào số dư (dựa trên việc tiền thu lãi 1.128 tỷ nhỏ hơn thu nhập tài chính 2.616 tỷ trong 9 tháng và lãi phải thu tăng 5,2 lần; nên đối chiếu thuyết minh dòng tiền đầy đủ).
- Vì sao biên gộp quý 3 thấp hơn quý 2.
- Các khoản thu nhập khác và chi phí tài chính khác có lặp lại hay không.
- Doanh thu từng trung tâm riêng lẻ.
Số bị loại vì lệch nguồn
- Chi phí lãi vay theo quý trong cơ sở dữ liệu chỉ gồm lãi vay (quý 3/2025: 171,7 tỷ), còn dòng "chi phí đi vay" trong báo cáo quý 3/2026 gồm cả chi phí phát hành (quý 3/2025: 208,2 tỷ; quý 3/2026: 202,0 tỷ). Bài chỉ dùng cách tính của báo cáo quý 3/2026 cho quý 3.
- Thuyết minh 33 (chi phí theo yếu tố 4.877,2 tỷ năm 2025) không bằng tổng giá vốn, bán hàng và quản lý trên báo cáo kết quả kinh doanh (4.944,3 tỷ) vì khác phạm vi: bài chỉ dùng cơ cấu nội bộ của thuyết minh 33.
- Lãi bán bất động sản đầu tư 184,751 tỷ (9 tháng 2026) được ghi vào quý 1 vì quý 2 và quý 3 không phát sinh (suy ra từ đẳng thức lợi nhuận).
- Lãi suất ước tính 12,1% một năm trên số dư đặt cọc bình quân là ước tính thô, không đưa vào bài.
Ranh giới phân tích
Bài mang tính giáo dục về cách đọc báo cáo tài chính. Không định giá, không khuyến nghị mua, bán hay nắm giữ, không dự báo. Số quý 3/2026 và số tại 30/9/2026 chưa kiểm toán. Các số liên quan đến Vingroup, Vinhomes, Cần Giờ chỉ là số trong thuyết minh bên liên quan; bài không nhận định về tính hợp lý hay rủi ro của các giao dịch này. Luôn đối chiếu báo cáo gốc do doanh nghiệp công bố. Tâm An Chứng Khoán không liên kết với VRE.
Chương của video đi kèm
- 00:00 Nghịch lý 2025: doanh thu giảm 1,1%, lợi nhuận tăng 57,4%
- 00:16 100 đồng doanh thu quý 3/2026 (chưa kiểm toán) còn bao nhiêu
- 00:37 Hai nguồn tiền: lợi nhuận cho thuê và lãi đặt cọc
- 01:00 Cho thuê riêng quý 3: giá vốn tăng chậm hơn doanh thu
- 01:20 Phần tăng thêm của lợi nhuận từ đâu
- 01:51 Hai khoản đổi mạnh ngoài cho thuê
- 02:12 Biên gộp 9 quý
- 02:31 Lợi nhuận sau thuế 9 quý và cú nhảy quý 4/2025
- 03:05 Trang gốc: thuyết minh 34 thu nhập tài chính
- 03:28 Cầu lợi nhuận trước thuế năm 2025
- 03:53 Số điều chỉnh của công ty: 16,3% thay vì 57,4%
- 04:13 Cơ cấu doanh thu: cho thuê 95%
- 04:55 Tháp chi phí
- 05:22 Mặt bằng hệ thống 90 trung tâm, lấp đầy 88,1%
- 05:51 Vốn nào sinh ra lãi
- 06:34 Khoản đặt cọc để làm gì
- 06:59 Nợ vay, tiền và vốn
- 07:22 Dòng tiền chín tháng
- 08:08 Lợi thế và giới hạn
- 09:13 Điều báo cáo không cho biết
- 09:27 Trả lời: tiền của VRE đến từ đâu
Đọc thêm
- Trang cổ phiếu: Khám phá VRE qua các câu hỏi trực quan
- Hồ sơ doanh nghiệp VRE và phân tích quý 3/2026 của VRE
- Tập tiếp theo của trục: SSI quý 3/2026: môi giới giảm 62,1% nhưng cho vay tăng 10,9%
- Toàn bộ trục: Giải mã mô hình kinh doanh
Nội dung giáo dục, không phải khuyến nghị đầu tư. Số liệu có thể sai khác nhỏ do làm tròn.
Các tập khác của loạt Giải mã mô hình kinh doanh
- Tập 1: Bí mật nào giữ Vinamilk ở ngôi đầu ngành sữa? Điều tra bằng số liệu
- Tập 2: Cùng bán thép, vì sao Hòa Phát (HPG) khác? Đối đầu Hoa Sen, Nam Kim
- Tập 3: Nếu Gemalink dừng hoạt động, lợi nhuận Gemadept (GMD) mất bao nhiêu?
- Tập 4: PNJ: 100 đồng doanh thu đi qua những khâu nào mới còn 8,1 đồng lãi?
- Tập 5: Hào kinh tế của FPT nằm ở đâu? Rộng ra hay hẹp lại theo số liệu
- Tập 6: SAB: 100 đồng doanh thu đi qua những khâu nào mới còn 18,8 đồng lãi?
- Tập 7: PLX: 100 đồng doanh thu xăng dầu còn lại bao nhiêu?
- Tập 8: VHC: 100 đồng doanh thu cá tra còn lại bao nhiêu?
- Tập 9: DCM Đạm Cà Mau: doanh thu gần gấp đôi, lợi nhuận chỉ tăng 32%?
- Tập 10: REE: hạ tầng nước 0,8% doanh thu nhưng 10,9% lợi nhuận
- Tập 11: HAH Hải An: doanh thu giảm 7,4%, giá vốn tăng 1,9%
- Tập 14: SSI quý 3/2026: môi giới giảm 62,1% nhưng cho vay tăng 10,9%
- Tập 15: PV Power (POW): lãi 9 tháng 2026 +216% nhưng tiền kinh doanh -20%
- Tập 16: GVR quý 3/2026: doanh thu +2,3%, lợi nhuận +68,2% – từ cao su hay KCN?
- Tập 17: VCB quý 3/2026: lợi nhuận trước dự phòng +44,8%, sau thuế +0,2%
- Tập 18: BVH quý 3/2026: bảo hiểm gộp âm 512 tỷ, lợi nhuận sau thuế vẫn +6,2%
- Tập 19: PC1: doanh thu giảm 20,1%, lợi nhuận gộp tăng 6,2%
- Tập 20: IDC quý 3/2026: lãi sau thuế -44,9% – tiền thuê đất ghi doanh thu ra sao?
- Tập 21: PVT quý 3/2026: thương mại bán thêm 38,8% nhưng lãi gộp giảm 7,0%
- Tập 22: FRT: lợi nhuận quý 3 gấp 2,1 lần nhưng dòng tiền âm 1.356 tỷ
- Tập 23: MSN: lãi 9 tháng gấp 2,3 lần nhưng tiền kinh doanh giảm
- Tập 24: GAS quý 3/2026: doanh thu +11,3%, lợi nhuận +74,9% – tiền của khí đi đâu?
- Tập 25: ACV quý 3/2026: phi hàng không +7,3%, lợi nhuận -35,1%, vì sao?
- Tập 26: VTP 9 tháng 2026: lãi gộp +21,2% nhưng lãi sau thuế -14,0%
- Tập 27: VHM quý 3/2026: lợi nhuận gộp +47,5 nghìn tỷ, sau thuế chỉ +18,6 nghìn tỷ
Xem toàn bộ loạt tại thẻ Giải mã mô hình kinh doanh.





